Put Mira u Jugoistočnoj Evropi

Mnogi putevi se ukrštaju u centralnoj i jugoistočnoj Evropi. Atarski putevi, asfaltirani putevi, autoputevi i rečni putevi su vekovima prenosili ljude i robu između sela i gradova u ovome delu sveta.

Nije bilo neobično da naši stari prodaju voće i povrće na nedeljnoj pijaci u Baji, Somboru ili Osijeku. Oni su slavili Božić u predivnoj Subotičkoj katedrali i prisustvovali proslavama rođenja i venčanja u Novom Sadu i Vukovaru.

Međutim, tokom prošlih decenija nacionalni identiteti su se ustalili i odnosi između ljudi su zahladneli. Na putevima su prodavce i putnike zamenili tenkovi i vojnici.

Da bi povratili duh suživota i omogućili pomirenje između različitih etničkih i nacionalnih zajednica u Srbiji, Mađarskoj, i Hrvatskoj, grupa aktivista je pokrenula inicijativu da se izgradi put – put mira.

Via Pacis Pannoniae – Panonski Put Mira je biciklistička staza pored Dunava koja prolazi kroz nekoliko velikih gradova u regiji, uključujući Novi Sad, Sombor i Apatin u Srbiji i Osijek i Vukovar u Hrvatskoj. Put povezuje razne etničke i religijske zajednice, i ima kao cilj da osnaži ljudske, ekonomske i političke veze između regija Baranje i Slavonije u Hrvaskoj i Vojvodine u Srbiji.

Biciklisti koji se nađu na Putu Mira mogu da uživaju u lokalnoj kuhinji, istražuju brojne kulturno- istorijske znamenitosti, uživaju u vožnji čamcevima i kočijama, i da kupe proizvode iz domaće radinosti.

Odredišta na Putu Mira takođe uključuju lokacije od prirodnog značaja kao što su prirodno-močvarni rezervat Kopački rit (u blizini Osijeka, Hrvatska), specijalni rezervat prirode Gornje Podunavlje (u blizini Sombora, Srbija) i nacionalni park Fruška Gora (u blizini Novog Sada, Srbija).

Prvobitna ideja da se izgradi i uredi biciklistička staza između dve susedne države je potekla od lokalnih nevladinih organizacija iz Hrvatske (Zeleni Osijek) i Srbije (Zelena Mreža Vojvodine). Uz finansijsku pomoć od Balkan Trust for Democracy, Catholic Relief Services, i Američke Agencije za Međunarodni Razvoj (USAID), aktivisti su svoju ideju pretvorili u stvarnost.

Inicijative kao što je Panonski Put Mira su veoma značajne u produbljivanju međuljudskog razumevanja i ojačanju veza između naroda u regionu.Takođe su i sjajna prilika da se turisti iz svih krajeva sveta upoznaju sa kulturom, tradicijom i istorijom ovoga kraja.

[Mapa staze: www.tzbaranje.hr/UserFiles/file/biciklizam/panonski-put-mira.pdf]

[Fotografija: www.osijek031.com]

Bojan Francuz